ต้นกำเนิดมูลนิธิแม่ฟ้าหลวง

สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนีมักเสด็จพระราชดำเนินไปยังพื้นที่ห่างไกลทุรกันดารทั่วประเทศ จึงทรงพบว่า ชาวไทยภูเขาในภาคเหนือ เป็นกลุ่มคนที่ด้อยโอกาส ไม่ว่าจะเป็นการดำรงชีวิตที่เป็นไปอย่างลำบาก มีชีวิตที่ไม่มั่นคง อาศัยการเพาะปลูก ทำไร่เลื่อนลอยในการเลี้ยงชีพ พระองค์จึงมีพระราชประสงค์ ที่จะให้ความช่วยเหลือโดยนำเอางานหัตถกรรมของชาวไทยภูเขาเผ่าต่างๆ ที่มีความสวยงาม มีเอกลักษณ์เฉพาะตัวไปส่งเสริม เพื่อที่จะสร้างรายได้เพิ่มให้แก่ชาวบ้าน นอกเหนือจากการทำเกษตรกรรม โดยสมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี ได้พระราชทานทรัพย์ส่วนพระองค์จำนวน 100,000 บาท ก่อตั้ง "มูลนิธิส่งเสริมผลผลิตชาวไทยภูเขาไทย" ในปี 2515 การดำเนินงานของมูลนิธิแม่ฟ้าหลวงฯ ประสบผลสำเร็จด้วยดี งานหัตถกรรมของชาวไทยภูเขาเริ่มเป็นที่นิยมทั้งในและต่างประเทศ

13 ปีต่อมา มูลนิธิฯ ได้ขยายขอบเขตการทำงานครอบคลุมถึงการพัฒนาเด็กและเยาวชน และสืบสานศิลปะวัฒนธรรมล้านนา จึงเปลี่ยนชื่อเป็น "มูลนิธิแม่ฟ้าหลวง ในพระราชูปถัมภ์สมเด็จพระศรีนครินทราบรมราชชนนี" และในปี 2531 มูลนิธิแม่ฟ้าหลวงฯ เริ่มโครงการพัฒนาชุมชนที่ครอบคลุมและครบวงจรที่ดอยตุง เพื่อแก้ปัญหาการปลูกฝิ่นที่รากเหง้า คือ ความยากจนและขาดโอกาส จนวันนี้ งานที่โครงการพัฒนาดอยตุงฯ ได้รับการยอมรับจากนานาชาติว่าเป็นต้นแบบของการพัฒนาทางเลือกในการดำรงชีวิตที่ยั่งยืน